HABEMUS PAPAM ERKLÄRUNG – PROCESSION TO THE SISTINE CHAPEL (5)

WOENSDAG 7/5/2025 – STEM VIR DIE NUWE POUS

Inleiding
’n Heilige stilte daal oor die Vatikaan neer. Binne die Sistynse Kapel het meer as 130 kardinale van regoor die wêreld bymekaargekom om een van die mees heilige en geskiedkundige take van die Katolieke Kerk te verrig: om die nuwe Pous te kies. Met die dood van Pous Franciskus is die Stoel van Petrus vakant, en die verantwoordelikheid om sy opvolger aan te wys rus nou op die Kollege van Kardinale. Vandag merk die formele begin van die konklave – ’n eeue-oue proses van gebed, geheimhouding en onderskeiding. Die kardinale sal hul stemme uitbring onder Michelangelo se beroemde fresco’s, gelei deur die Heilige Gees, volledig afgesonder van die buitewêreld. Teen ongeveer 17:30 plaaslike tyd sal die deure sluit. Die eerste stemming volg kort daarna, en die wêreld sal na die skoorsteen bo die Sistynse Kapel kyk. Sal die rook swart of wit wees? Die wêreld wag vir ’n teken – vir die volgende bladsy in die geskiedenis om omgeslaan te word.

Totale Vertroulikheid
Van die oomblik dat die konklave begin, is die kardinale-verkiesers volledig afgesny van die buitewêreld. Geen koerante, uitsendings of boodskappe word toegelaat nie. Die hele gebied word deeglik nagegaan vir enige opnametoestelle deur vertroude tegnici. Die Kamerlengo en sy drie assistente tree op as wagte van hierdie afsondering. Enige oortreding van die geheimhouding word as ’n ernstige gewetensverpligting beskou. Elke kardinaal, ongeag stemreg, is daartoe verbind – beide tydens en ná die verkiesing. Die krag van die konklave lê in sy stilte.

Twee-derdes plus een – 133 Kardinale, 89 Stemme
Om as Pous verkies te word, moet ’n kandidaat ’n twee-derdes-meerderheid van die uitgebrachte stemme ontvang – of twee-derdes plus een wanneer die aantal kiesers nie presies in drie deelbaar is nie. Met 133 kardinale teenwoordig, is die vereiste aantal stemme 89. Dit verseker dat enige gekose pous wye steun in die Kollege het. Indien niemand die drempel bereik met die eerste stemming nie, gaan die stemming voort: twee stemrondes in die oggend, twee in die middag, totdat ’n besluit geneem word. Hierdie stelsel, hoewel oud, is ontwerp om verdeeldheid te voorkom en nadenke aan te moedig. Die Heilige Gees, nie politiek nie, moet die uitslag bepaal. Slegs een stemming sal op die eerste dag plaasvind. Elke kieser skryf die naam van sy verkose kandidaat op ’n voorgedrukte stembrief wat begin met die Latynse frase: Eligo in Summum Pontificem – “Ek verkies as Opperste Pontif.”

Die Stemtellers – Eligo in Summum Pontificem
Die stemproses verloop in drie fases. Eerstens deel die Seremoniemeesters die stembriefies uit. Hierdie reghoekige papiere het boaan die woorde Eligo in Summum Pontificem gedruk. Die kiesers skryf die naam van hul gekose kandidaat privaat neer, in skrif wat nie maklik herkenbaar is nie. Vervolgens word nege kardinale deur loting aangewys: drie as Scrutineers (stemtellers), drie as Infirmarii (om stemme van siek kardinale in te samel), en drie as Revisores (om die telling te verifieer). Nadat die stembriefies ingevul is, verlaat alle nie-kiesers, insluitend die Sekretaris van die Kollege en die Liturgiese Meesters, die kapel. Die jongste Kardinaal-Diaken sluit dan die deur. In hierdie oomblik begin die totale afsondering. Elke kieser, een vir een, nader die altaar, plaas sy gevoude stembrief in die kelk, en sweer dat sy stem slegs deur God se wil gelei is. Dit is ’n oomblik van gewetensbesinning en geestelike erns.

SAMEVATTING
Met die deure gesluit en die wêreld buite, begin die kardinale die heilige werk van verkiesing. Die stembriewe word ingesamel en deur die Scrutineers oopgevou. Die name word een vir een hardop gelees en op ’n telstaat aangeteken. Sodra die telling voltooi en geverifieer is, en indien niemand die vereiste meerderheid bereik het nie, word die stembriewe verbrand. ’n Spesiale stoof in die Sistynse Kapel verander die papier in rook – swart vir ’n onbesliste stemming, wit vir ’n nuwe pous. Die eerste stemming lewer selde ’n besluit, maar elke stemming bring die Kerk nader aan helderheid. Die wêreld, waggend in St. Pietersplein en daarbuite, kyk op na die skoorsteen. Binne-in gaan die kardinale voort in stilte en gebed, bewus dat hul besluit die Kerk – en dalk die wêreld – vir jare sal vorm. In hierdie verborge ure word ’n nuwe hoofstuk in die Katolieke geskiedenis geskryf, lyn vir lyn, stem vir stem.

Resource: https://www.killaloediocese.ie/wp-content/uploads/2018/05/6319_6319_Conclave_Mgr_Charles_Burns_EX48.pdf